فصل ششم
مثبت گرايي
حضرت انس بن مالك رضي الله عنه روايت ميكند كه رسول خدا صلي الله عليه وسلم فرمودند: آسان گيريد، سخت مگيريد. شاديآفرين باشيد، نه نفرت انگيز! 1- به روايت بخاري و مسلم
اين حديث نيز يكي از باارزش ترين احاديث نبوي در حيات مسلمان مسئول و باشخصيت ميباشد. قسمي كه او را به لزوم مثبت گرايي و نيك فال بودن در انديشه و عمل فراميخواند و از تشدد، تحجر و نفرت انگيزي برحذر ميدارد. هستند كساني كه به بهانه التزام به دين در دعوا و دعوت خويش نفرت انگيز بوده و در گفتار و كردار خود از تشدد كار ميگيرند كه بدين ترتيب، اولويات را پامال نموده و معنويات خود و ديگران را برهم ميزنند. بجز حرف و سخني كه مالامال از بدشگوني و نفرت است، چيزي بر زبان ندارند و هركه به پند و نصيحت شان گوش دهد، حاصلي جز نااميدي و انزجار برنميگيرد و سودي هم از آن عايدش نميشود.
باري خودم به ديدار شخصي رفتم. او را بيمار افتيده بر بستر مرض يافتم. از احوال و علت بيمارياش جويا شدم، گفت: "من امروز چنانچه سال ها آرزو ميبردم، در بخش هندسه دانشگاه قبول شدم. اما دانشجوياني كه پيش از من در اين رشته تحصيل كرده اند، به من گفتند كه اين رشته بسيار توان فرسا و دشوار است كه هر محصل به آساني نميتواند آن را ادامه داده و يا نهايتاً موفق شود. لذا از اين بابت برايم نگراني دست داد و بالاخره بيمار شدم". ببين حرفي كه مبتني بر بدفالي باشد، چگونه مورال يك انسان جوان، نشيط و استوار را ميشكند و او را به بستر بيماري سوق ميدهد؟! من برايش گفتم: "تو را به حرف ديگران چه؟ آيا ممكن است در دنيا رشته اي باشد كه فهم و هضم آن ناممكن باشد؟! در واقع آنها با اين نوع هرزه گوييها ميخواهند كه ناكامي خود را توجيه كنند و بس". با شنيدن اين حرف، دوباره جان گرفت و سالم و تندرست از جا برخاست.
از طرف ديگر، سخني كه مبتني بر نيك فالي باشد، هميشه معنويات مردم را بالا برده و آنها را به پيش سوق ميدهد و ضمناً رغبت و همت نسبت به انجام كاري را به ارمغان ميآورد. اما سخن مبتني بر بدفالي و بدشگوني، روحيه انسان را از بين ميبرد و ريشه هاي اميدواري در زندگي مردم را ميخشكاند. پيامبر اكرم صلي الله عليه وسلم در مقام تربيه نفوس بر فضيلت عطاء و بخشش چنين ميفرمايند: "اگر كسي بگويد كه مردم هلاك ميشوند، در واقع او خودش عامل هلاكت مردم ميباشد". 2- به روايت مسلم
***